zondag 16 maart 2014

Piet van der Hem in Noordwijk



Piet van der Hem. Zijne tweede groote tentoonstelling.
Na het succes dat Piet van der Hem gehad heeft met zijn eerste groote tentoonstelling in de kunstzalen van de firma Boussod Valadon & Cie te 's-Gravenhage, was het te voorzien dat de heeren Tersteeg het bij die ééne tentoonstelling niet zouden laten en den schilder zouden weten te bewegen om zijn daarna te maken werk ook bij hen te exposeeren. En ook de schilder voelde zijnerzijds zich wel eenigszins verplicht tegenover zijne gastheeren, die hem dat succes bezorgd hadden, — althans hem in de gelegenheid hadden gesteld het in hun móóie en deftige kunstzaaltjes te verwerven, — om, als hij na verloop van tijd wéér een collectie werk bijeen had, het te 's-Gravenhage, dat hem het eerst had uitgenoodigd een overzicht van zijn werk te geven, het eerst te laten zien.
Te Amsterdam, op Lucas-tentoonstellingen, hebben wij, Amsterdammers, reeds enkele werken bewonderd, waarvan nu de Hagenaars zullen genieten: op de teekeningen-tentoonstelling verleden jaar o.a. de Russische popenteekeningen en de kerk-tafereelen, en de bijna levensgroote figuur van „Monsieur le Vicomte". Maar van de schilderijen die nu naar Den Haag zijn gegaan geloof ik niet dat één Amsterdammer — behalve enkele intimi van den kunstenaar — iets heeft gezien. Zeker niet in het openbaar: men herinnert zich dat verleden jaar de Vierjaadijksche was en dat Van der Hem dit jaar op de voorjaarstentoonstelling van Sint-Lucas slechts een paar vlotte portretschetsen had ingezonden, die eigenlijk zonder beteekenis waren, al werd de vastheid en de raakheid waarmee lijn en kleur sober waren neergezet ook volop en algemeen gewaardeerd. Evenwel, belangrijke schilderijen, werken die bepaald representatief waren; die iets bizonders uitzegden en waarin de kunstenaar zich om zoo te zeggen uitsprak, gaf hij niet: die bewaarde hij voor zijn tweede groote tentoonstelling in Den Haag, wéér bij de firma Boussod Valadon & Cie., aan den vooravond van de opening waarvan wij thans staan.
Maandag 6 October is de openingsdag.
Wij zijn voornemens, van het volgend nummer van De Kunst een flink deel te wijden aan deze tweede tentoonstelling van werk van Piet van der Hem, die immers een der eersten onder de jongere Nederlandsche schilders is ; een persoonlijkheid in de schilderswereld zooals wij er geen tweede weten aan te wijzen; een met een zeer eigen, naar het Fransche genre overhellende opvatting, en die ook in zijn onderwerpen heel apart staat van de andere kunstenaars. Wij hebben dan ook gemeend op deze tentoonstelling de aandacht te moeten vestigen, omdat zeker vele van zijne Amsterdamsche vrienden en bewonderaars de reis naar het Haagje zullen willen ondernemen om zijn nieuwe en nieuwste werk te zien. Want evenals bij zijn eerste tentoonstelling: er zullen wel weer veel liefhebbers worden gevonden, en het eenmaal verkochte krijgt men niet zoo spoedig weer te zien ...
Onder zijn nieuwste werk behooren een aantal groote en kleine schilderijen, die hij dezen zomer aan het strand te Noordwijk heeft gemaakt: stoere, zware visschersvrouwen, als monumenten in het zand staande, in de open lucht, hetzij in gezelschap van dorpsgenooten, of ook wel, als in dat groote schilderij, met bijna levensgroote figuren, als tegenstelling met een stadsdametje. Studies en schetsen van het strand voorts, mooie plein-air schilderijen, met frissche kleuren.
En ook is tot zijn allernieuwste werken te rekenen : een serie kleedkamer-studies van artiesten die in het Rembrandt-Theater in de maand September jl. in de operette „Filmkoorts" optraden. Leuke, rake studies en schilderijtjes van half-gekleede koristjes en solistjes, bij lamplicht — daarom doen deze schilderijen ook bij kunstlicht zoo goed : ze zijn ter plaatse geschilderd, — en bovenal: een buitengewoon geslaagd karakter van Nap de la Mar als „Napoleon" in genoemde operette.

"Onder zijn nieuwste werk behooren een aantal groote en kleine schilderijen, die hij dezen zomer aan het strand te Noordwijk heeft gemaakt: stoere, zware visschersvrouwen, als monumenten in het zand staande, in de open lucht, hetzij in gezelschap van dorpsgenooten, of ook wel, als in dat groote schilderij, met bijna levensgroote figuren, als tegenstelling met een stadsdametje. Studies en schetsen van het strand voorts, mooie plein-air schilderijen, met frissche kleuren."


zaterdag 15 maart 2014

KEIKARRRRRIS

Keikarrrrrrris, er schiet geen ander woord in gedachten bij het zien van deze verzameling prenten!  Noordwijks Belvedêre aan de Sint Jeroensweg.  Keikarrrris,  maar u krijgt de vertaling van deze Leidse uitroep er gratis en voor niets bij: "Kijk er eens"........en wat zien ze daar dan?
 Belvedêre aan de Sint Jeroensweg in Noordwijk




Die mannen........veel vrije natuur natuurlijk, en misschien een bollenveldje op de achtergrond, een paar kerktorentjes, beetje bos, paar slootjes, schaapjes, koeien, afgelegen boerderijtjes en het kuuroord van Dr. J.N. Oldenboom, wie zal het zeggen, maar naar hun zin hadden ze het daar.

De Bélvedère aan de Sint Jeroensweg

vrijdag 14 maart 2014

Een Tentoonstelling in 1883

Na de jarenlange lobby van Noordwijkse Huizen voor de architect Adriaan Willem Weissman ( dubbel s en één  n)  in de blog Noordwijkse Huizen,  zoals meest recent nog op 21 februari 2014 met de volgende tekst: "Niet vergeten hoor: als straks alle prijzen en subsidies zijn verdeeld en er weer een of andere achtentachtigtig jarige herdenking stichting badplaats wordt georganiseerd zul je zien en beleven dat uitsluitend Burgemeester Pické en hotelbaas Tappenbeck worden genoemd........Adriaan Willem Weissman zal wel weer worden vergeten......dus beste organisatoren van evenementen......mag er ook een beetje aandacht komen voor de architect van de badplaats Noordwijk.....niet vergeten hoor!" Volgt  "per omgaande" een antwoord in de Blauwdotter, Winter 2014,  nr 168, bladz. 9.  In  het artikel van eindredacteur Peter Mulder (Pjotr van Het Noordwijk Blog) wordt een aardig overzicht gegeven uit een veelheid van blogartikelen die ooit aan de architect zijn gewijd - vermeerderd met dankbare aanvullingen.



Nieuwsgierig naar al die andere blogs? Hier een beknopt overzicht

• Opzichterswoning van Adriaan Willem Weissman , 19-02-14 ;

• Het Witte Huis in Bruin, 23-01-14;

• Sinterklaas is jarig, 05-12-13;

. A.W. Weissman en Noordwijk , 12-01-13 ;

• Maatschappij Noordwijk: Duingronden , 23-11-11 ;

• Maatschappij Noordwijk: Aanbesteding , 23-11-11 ;

• Maatschappij , 22-11-11 ;

• Nette Meisjes voor Hotel het Witte Huis; 02-08-11 ;

• Hotel Pension Het Witte Huis, 12-02-11 ;

• Noordwijk en Haar Architecten , 21-11-10 ;

• Mooie Villa's in Beeld , 02-11-10 ;

• Villa Weismann of Villa Weissmann , 30-06-10 ;

• Het Witte Huis, de inboedel, 29-05-09 ;

• Signatuur: A.W. Weismann , 27-04-09 ;

• Koningin Astrid Panorama , 22-02-09 ;

• Huis ter Duin en de Bollenschuur, 20-01-09 ;

• Huis ter Duin en Laiterie Duin en Daal, 19-01-09 ;

• Huis ter Duin en Bäderarchitektur, 18-01-09 ;

• Huis ter Duin en de Weidebrug, 17-01-09 ;

• Het Huis ter Duin en A.W. Weissman, 16-01-09 ;

• Het Witte Huis en A.W. Weissman, 04-10-08 .

donderdag 13 maart 2014

Sloop Belvedêre

Wie nog een laatste blik wil werpen op Hotel Belvedêre moet zich haasten op 6 februari 2014 zijn de sloopwerkzaamheden gestart. Er wordt druk gesloopt in Noordwijk aan Zee, na Villa Bianca volgt nu dus ook dit ooit door de familie Urlus gestarte hotelbedrijf........het gaat goed met de afbraak van de aanzienlijke eeuwelingen in Noordwijk-Zuid.  Dankzij.....Hoe was de naam ook al weer?  Af-Brekelmans?

Hofstede Peterhof

U kent hem al, Jacob van Tricht schoonzoon van Pieter Groeneveld. Hij huwde op 5 juni 1833 de mooiste bloem uit de kruidentuin van Pieter Groeneveld, zijn dochter Catharina Johanna. Uit dit huwelijk werd op 3 mei 1834 zoontje Johannes Pieter geboren, reden voor Jacob zich als zelfstandige te vestigen in de door hem in de Bronsgeest aangelegde hofstede "Peterhof"' waar met de naamgeving zowel schoonvader alswel zoon kunnen zijn vernoemd.


Jacob van Tricht doet de fraaie buitenplaats aangelegd met tuingrond en Engelschen aanleg, alsmede percelen boschland en bouwlanden op een publieke veiling van 21/28 januari 1875 van de hand aan mr. Frederik Reinhard Crommelin, griffier bij het kantongerecht te Noordwijk, voor f 50.583,-- en de overige landerijen aan Johan Gerard van Parijs, architect, en Marcelis Paardekooper, bloemist, gezamenlijk voor f. 16.600,--. In 1900 is de heerenhuizing afgebroken en van haar materiaal een groep huizen gebouwd tegenover de korenmolen ( Nieuw Peterhof).  De heer van Tricht overleed alhier 7 januari 1878. (uit Jan Kloos, Noordwijk in de Loop der Eeuwen, blz. 396).
Eenzaam overgebleven en uiteindelijk toch gesloopt restant van de bijgebouwen van de Hofstede "Oud"Peterhof.

Nieuw Peterhof en Huize Bijdorp

Waarheen spoedt deze oude dame zich, op haar muiltjes zo gehaast naar toe?  Ze heeft vast zin in een heerlijk kopje warme chocolademelk van "Van Houten's Cacao". Het winkelpersoneel wacht haar al op bij de ingang.......hartelijker winkelieren is toch niet mogelijk. Of is de oude wijze dame op weg naar de kwajongens die het leven onveilig aan het maken zijn op de brugleuning van de Sint Jeroensbrug, foutje! dit is de Molenbrug,  ze kijkt wel een beetje stuurs en die muil lijkt ook met gemak van haar voet naar
haar hand te kunnen verhuizen!
 

Nee dan maar liever de blik gericht op de schattige meisjes die het hele gebeuren van veilige afstand gadeslaan.......en dat hekje in de verte, is dat niet de ingang van "Huize Bijdorp"gelegen op de kruising van de Boerenburgerweg en de Sint Jeroensweg en weet u dat het blokje huizen de naam "Nieuw Peterhof"draagt! Let u nog even op de fraaie gevelversiering. 



Jaren later, op weg naar de Zondag-kerk kwamen we langs de huizen en de winkeltjes.....den Elzen met een bloemenwinkel en wat nog meer?.......te lang geleden en niet vaak naar de kerk geweest........vergeten! Kruidenierswinkel in Nieuw Petershof op de hoek Sint Jeroensweg uit Collectie Regionaal Archief Leiden

woensdag 12 maart 2014

Van Kolenboeren en Brandstoffen

Centrale verwarming, gemakkelijk en gerieflijk, maar wie herinnert zich nog de jaren dat de huizen werden verwarmd met behulp van kolenkachels. Kitje kolen scheppen. De koude avond in, sjaaltje om en scheppen maar. Kacheltje bijvullen en op de laagste stand laten smeulen in de hoop dat alles de andere dag nog zou branden en er niet eerst hout moest worden gehakt om het vuur weer aan te maken. Romantisch??? Vergeet het maar. Kommer en kwel staat er in mijn herinnering gegrift. Met steenkool, dat dan weer wel.

Opslagplaats steenkolen Noordwijk Binnen
 Een ieder had de voorkeur voor de eigen leverancier. Kolen werden per mud besteld en afhankelijk van de opslagruimte aan huis, voor een week, maand of hele winter thuis, in jute zakken verpakt, thuis bezorgd en daar in schuur of kolenhok bewaard. De keuze van de leverancier werd bepaald door -soms-  het kerkgenootschap, betaalgemak of andere persoonsgebonden voorkeuren.
Kolenhandel A. Westgeest, Kerkstraat 54, Noordwijk Binnen
 Opvallend is dat er wel foto's van de woonhuizen van de kolenboeren te vinden zijn, maar de echte kolenopslagplaatsen ontbreken......kom dus maar voor de dag  met die schoenendoos-exemplaren.....
Kolenhandel A.J. van Wetten, Kerkstraat 12 , Noordwijk Binnen

Kolenhandel J. van der Wiel, Molenstraat, Noordwijk Binnen

Kolenboer L. Hazenoot, Piet Heinstraat 34, Noordwijk aan Zee

Kolenboer J. de Ruyter, Schoolstraat 50, Noordwijk aan Zee
Dankzij  'De Brandstoffencommissie van het Kolenbureau voor de Bollenstreek' lukt het om  u een complete lijst van kolenhandelaren en -slijters uit het jaar 1941 voor te leggen........weet u direct welke foto's Noordwijkse Huizen graag nog hierbij voor u zou willen vertonen van alle brandstofhandelaren: L. Hazenoot, Piet Heinstraat 34; S. Kloes, Douzasstraat 37; J. van der Voet, Heilige Geestweg 59; C. van der Niet, Binnenweg 14; J.M. Zuidhoek, Douzastraat 15; A. Westgeest, Kerkstraat 34; P. van den Haak, Schoolstraat 38; J. de Ruyter, Schoolstraat 50; A.J. van Wetten, Kerkstraat 12; J. van der Niet, Piet Heinstraat 16; J. van der Wiel, Molenstraat en N. van Os, Sint Jeroensweg, allen te Noordwijk.